• История -Публицистика -Психология -Религия -Тюркология -Фантастика -Поэзия -Юмор -Детям                 -Список авторов -Добавить книгу
  • Константин Пензев

    Хемингуэй. Эпиграфы для глав

    Мусульманские праздники

    Тайны татарского народа


  • Полный список авторов

  • Популярные авторы:
  • Абдулла Алиш
  • Абдрахман Абсалямов
  • Абрар Каримулин
  • Адель Кутуй
  • Амирхан Еники
  • Атилла Расих
  • Ахмет Дусайлы
  • Аяз Гилязов
  • Баки Урманче
  • Батулла
  • Вахит Имамов
  • Вахит Юныс
  • Габдулла Тукай
  • Галимжан Ибрагимов
  • Галимъян Гильманов
  • Гаяз Исхаки
  • Гумер Баширов
  • Гумер Тулумбай
  • Дердменд
  • Диас Валеев
  • Заки Зайнуллин
  • Заки Нури
  • Захид Махмуди
  • Захир Бигиев
  • Зульфат
  • Ибрагим Гази
  • Ибрагим Йосфи
  • Ибрагим Нуруллин
  • Ибрагим Салахов
  • Кави Нажми
  • Карим Тинчурин
  • Каюм Насыри
  • Кул Гали
  • Кул Шариф
  • Лев Гумилёв
  • Локман-Хаким Таналин
  • Лябиб Лерон
  • Магсум Хужин
  • Мажит Гафури
  • Марат Кабиров
  • Марс Шабаев
  • Миргазыян Юныс
  • Мирсай Амир
  • Мурад Аджи
  • Муса Джалиль
  • Мустай Карим
  • Мухаммат Магдиев
  • Наби Даули
  • Нажип Думави
  • Наки Исанбет
  • Ногмани
  • Нур Баян
  • Нурихан Фаттах
  • Нурулла Гариф
  • Олжас Сулейменов
  • Равиль Файзуллин
  • Разиль Валиев
  • Рамиль Гарифуллин
  • Рауль Мир-Хайдаров
  • Рафаэль Мустафин
  • Ренат Харис
  • Риза Бариев
  • Ризаэддин Фахретдин
  • Римзиль Валеев
  • Ринат Мухамадиев
  • Ркаил Зайдулла
  • Роберт Миннуллин
  • Рустем Кутуй
  • Сагит Сунчелей
  • Садри Джалал
  • Садри Максуди
  • Салих Баттал
  • Сибгат Хаким
  • Тухват Ченекай
  • Умми Камал
  • Файзерахман Хайбуллин
  • Фанис Яруллин
  • Фарит Яхин
  • Фатих Амирхан
  • Фатих Урманче
  • Фатых Хусни
  • Хабра Рахман
  • Хади Атласи
  • Хади Такташ
  • Хасан Сарьян
  • Хасан Туфан
  • Ходжа Насретдин
  • Шайхи Маннур
  • Шамиль Мингазов
  • Шамиль Усманов
  • Шариф Камал
  • Шаукат Галиев
  • Шихабетдин Марджани
  • Юсуф Баласагуни




  • Әминә Бикчәнтәева

    Әминә Бикчәнтәева

    Балалар язучысы Әминә Әхмәт кызы Бикчәнтәева 1913 елның 26 январенда Казан шәһәрендә эшче гаиләсендә туган. Җиде класс һәм педагогия курсларын тәмамлаганнан соң, Казанның Бишбалта бистәсе мәктәбендә берничә ел балалар укыта. 1934— 1938 елларда Казан дәүләт педагогия институтының татар теле һәм әдәбияты бүлегендә югары белем алып чыккач, «Яшь ленинчы» газетасы редакциясендә әдәбият бүлеге хезмәткәре, Актаныш, Буа районы мәктәпләрендә укытучы, Татарстан радио комитетында балалар тапшырулары редакторы һәм сугыштан соңгы елларда башта Зеленодольскидагы Ф3Ө мәктәбендә, аннары Куйбышев исемендәге Казан химия заводы тулай торагында тәрбияче (1945—1947), шәһәр мәктәбендә китапханәче һәм Татарстан китап нәшриятының яшьләр-балалар әдәбияты редакциясендә редактор (1952—1955) булып эшли. 1958 елдан ул профессиональ язучылык хезмәтендә.

    Әминә Бикчәнтәева бөтен гомерен һәм иҗади сәләтен балалар тәрбиясенә багышлаган язучы. Ул 1938 елда яза башлый. Кече яшьтәге балаларга адресланган «Бүләк» исемле беренче шигъри китабы 1940 елда басылып чыга. Хәзер ул — ике дистәгә якын шигырь һәм проза китаплары авторы. Шигырьләрендә ул, күбесенчә, нәниләр турында яза, балалар бакчасында тәрбияләнүчеләрнең, әле беренче елларын гына мәктәпкә килгән укучыларның көндәлек тормыш эпизодларын, уеннарын, үзара мөнәсәбәтләрен шигъри җанландырып, яшь буын тәрбиясенә бәйле күп кенә мөһим мәсьәләләрне күтәрә. Аның шигырьләре балаларны үзара һәм өлкәннәргә карата әдәпле, итагатьле булырга өйрәтәләр, әйләнә-тирә табигатьне кадерли һәм саклый белергә өндиләр.

    Ә. Бикчәнтәева — «Ана йөрәге» һәм «Мин аңлыйм сине» исемле повестьлар авторы. Яшүсмерләр тормышы материалына нигезләп язылган һәм шул ук балалар тәрбиясе проблемаларын үзәккә алган бу әсәрләрендә язучы кызыклы гына язмышлар үрнәгендә кеше шәхесе формалашуына хезмәт һәм эшчеләр коллективының хәлиткеч йогынтысы турында сөйли.

    Ә. Бикчәнтәеваның балалар өчен кыска-кыска кызыклы хикәяләре дә бар. Бу жанрда аның «Хужа Насретдин балалар янында» дигән хикәяләр циклы аеруча яратып укыла. Фольклор герое Хужа Насретдинның мәзәклеген, тапкырлыгын, изге күңеллелеген автор балалар тормышы материалында шактый уңышлы итеп ачуга ирешә.

    Ә. Бикчәнтәева татар балалар әдәбияты өлкәсендәге хезмәтләре өчен 1983 елда КПСС өлкә комитеты һәм Татарстан АССР Министрлар Советының Мактау грамотасы белән бүләкләнде.

    Ә. Бикчәнтәева — 1958 елдан СССР Язучылар союзы члены.

    БИБЛИОГРАФИЯ

    Сайланма әсәрләр.— Казан: Таткитнәшр., 1963.—214 б., ил. 14000.

    Бүләк: (Шигырьләр).— Казан: Татгосиздат, 1940.—24 б. 6000.

    Шинель: (Шигырь).—Казан: Татгосиздат, 1947.—12 б. 20000.

    Бакча гөлләре: (Нәниләр өчен шигырьләр).— Казан: Татгосиздат, 1949.— 31 б. 5065.

    Дәү әнием: (Шигырьләр).— Казан: Татгосиздат, 1952.—15 б. 8065.

    Бүген һәм иртәгә: (Шигырьләр).— Казан: Таткнигоиздат, 1954.—31 б. 10 000.

    Дачада: Шигырь.—Казан: Таткнигоиздат, 1954.—23 б. 20000.

    Күңелле сөйләшүләр: Хикәяләр.— Казан: Таткнигоиздат, 1955.—17 б. 26 000.

    Дачада: Шигырьләр.— Казан: Таткнигоиздат, 1956.—23 б., ил. 30000.

    Хуж.а Насретдин балалар янында: Мәзәкләр, әкиятләр һәм табышмаклар.— Казан: Таткнигоиздат, 1956.—17 б., ил. 12000.

    Ана йөрәге: Повесть.— Казан: Таткитнәшр., 1959.—82 б. 5000. Рец.: Ибәтов Ш. Балалар өчен яңа повесть.— Сов. әдәбияты, 1959, № 9, 119—121 б.

    Беренче чәчәкләр.: (Шигырьләр).— Казан: Таткитнәшр., 1960.—13 б. (Балалар бакчасы). 25000.

    Бүген һәм иртәгә: (Шигырьләр).— Казан: Таткитнәшр., 1960.—15 б. (Балалар бакчасы).—18000.

    Яз бүләкләре: [Шигырьләр].— Казан: Таткитнәшр., 1962.— 24 б., ил. (Балалар бакчасы). 15000.

    Әлфия алъяпкычлары: [Шигырь].— Казан: Таткитнәшр., 1962.—12 б., ил. 20000. Рец.: Фәтхулов Ә.—Сов. әдәбияты, 1963, № 1, 153—154 б.

    Фәридәкәй: [Мәктәпкәчә яшьтәге балаларга. Худож. Ф. Әхмәдиев].— Казан: Таткитнәшр., 1964.—И б., ил. 20000.

    Мин аңлыйм сине: [Повесть].— Казан: Таткитнәшр., 1966.—148 б., ил. 12 000.

    Йөрим күл буйларында: (Шигырьләр).— Казан: Таткитнәшр., 1968.—104 б. 5000.

    Без өмет йолдызлары: (Шигырьләр, хикәяләр).— Казан: Таткитнәшр., 1972.—256 б. 9000.

    Минем танышларым: Повесть, хикәяләр, шигырьләр.— Казан: Таткитнәшр., 1983.—208 б. 11000.

    Аның турында

    Тәрҗеманов Җ. Тылсымлы китаплар язучы апа.— Кит.: Тәрҗеманов Ж. Ян, йолдызым, ян! — Казан: Таткитнәшр., 1966, 97—100 б.

    Кукушкин Р. Канатлы дөнья.— Казан: Таткитнәшр., 1984.—184 б. 2500. 9. Бикчәнтәева турында 84—94 б.

    Ихсанова Л. Балаларның якын дусты.— Соц. Татарстан, 1963, 26 янв.

    Зәйнәшева Г. Шагыйрә, язучы, киңәшче.— Татарстан яшьләре, 1963, 23 янв.

    Шәрәфетдинов Г. Әсәрләрен укып үстек.— Татарстан яшьләре, 1973, 11 янв.

    Әминә Бикчәнтәева.— Сов. мәктәбе, 1975, № 3, 31 б.

    Ихсанова Л. Күңел матурлыгы.— Соц. Татарстан, 1983, 26 янв.

    Тәрҗеманов Җ. Чәчкә кебек матур һәм хуш исле...— Ялкын, 1983, № 1, 6 б.

    Шәрәрәфи Г. Күңелләрдәге эзләр.— Азат хатын, 1982, № 12, 8—9 б.

    Мударрис Ш. Друг самых маленьких: А. Бикчантаевой 50 лет.— Сов. Татария, 1963, 26 янв.


    ©"Совет Татарстаны язучылары" китабыннан файдаланылды (Даутов Р.Н., Нуруллина Н.Б. Совет Татарстаны язучылары. – Казан, Татарстан китап нәшрияты, 1986), беркадәр үзгәрешләр кертелде.

    Бикчантаева Амина

    Их дускаем, кил әле

    Юктыр әле күргәнең
    Безнең авыл күлләрен.
    Күрсәң иде тал кызының
    Күлгә карап көлгәнен.

    Их дускаем, кил әле,
    Күл буйларын күр әле.
    Күлдә чумып, күлдә йөзеп,
    Рәхәтләрен бел әле.

    Юктыр әле күлләрнең
    Чәчәкләрен өзгәнең.
    Күрсәң иде җайлап кына
    Каз-үрдәкләр йөзгәнен.

    Их дускаем, кил әле,
    Күл буйларын күр әле.
    Күлдә чумып, күлдә йөзеп,
    Рәхәтләрен бел әле.

    Юктыр әле күргәнең
    Гөрләп көтү кайтканын.
    Күл өстенә нурын сирпел,
    Кичен кояш батканын.

    Их дускаем, кил әле,
    Күл буйларын күр әле.
    Күлдә чумып, күлдә йөзеп,
    Рәхәтләрен бел әле.

    Юктыр әле күргәнең
    Игеннәр өлгергәнен.
    Белсәң иде бер чибәрнең
    Үзәкләрне өзгәнен.

    Их дускаем, кил әле,
    Күл буйларын күр әле.
    Күлдә чумып, күлдә йөзеп,
    Рәхәтләрен бел әле.
    Бикчантаева Амина, Әминә Бикчәнтәева
    теги: Әминә Әхмәт кызы Бикчәнтәева, Бикчантаева Амина, татарская поэтесса
  • Бикчантаева Амина:




  • ← назад   ↑ наверх