• История -Публицистика -Психология -Религия -Тюркология -Фантастика -Поэзия -Юмор -Детям                 -Список авторов -Добавить книгу
  • Константин Пензев

    Хемингуэй. Эпиграфы для глав

    Мусульманские праздники

    Тайны татарского народа


  • Полный список авторов

  • Популярные авторы:
  • Абдулла Алиш
  • Абдрахман Абсалямов
  • Абрар Каримулин
  • Адель Кутуй
  • Амирхан Еники
  • Атилла Расих
  • Ахмет Дусайлы
  • Аяз Гилязов
  • Баки Урманче
  • Батулла
  • Вахит Имамов
  • Вахит Юныс
  • Габдулла Тукай
  • Галимжан Ибрагимов
  • Галимъян Гильманов
  • Гаяз Исхаки
  • Гумер Баширов
  • Гумер Тулумбай
  • Дердменд
  • Диас Валеев
  • Заки Зайнуллин
  • Заки Нури
  • Захид Махмуди
  • Захир Бигиев
  • Зульфат
  • Ибрагим Гази
  • Ибрагим Йосфи
  • Ибрагим Нуруллин
  • Ибрагим Салахов
  • Кави Нажми
  • Карим Тинчурин
  • Каюм Насыри
  • Кул Гали
  • Кул Шариф
  • Лев Гумилёв
  • Локман-Хаким Таналин
  • Лябиб Лерон
  • Магсум Хужин
  • Мажит Гафури
  • Марат Кабиров
  • Марс Шабаев
  • Миргазыян Юныс
  • Мирсай Амир
  • Мурад Аджи
  • Муса Джалиль
  • Мустай Карим
  • Мухаммат Магдиев
  • Наби Даули
  • Нажип Думави
  • Наки Исанбет
  • Ногмани
  • Нур Баян
  • Нурихан Фаттах
  • Нурулла Гариф
  • Олжас Сулейменов
  • Равиль Файзуллин
  • Разиль Валиев
  • Рамиль Гарифуллин
  • Рауль Мир-Хайдаров
  • Рафаэль Мустафин
  • Ренат Харис
  • Риза Бариев
  • Ризаэддин Фахретдин
  • Римзиль Валеев
  • Ринат Мухамадиев
  • Ркаил Зайдулла
  • Роберт Миннуллин
  • Рустем Кутуй
  • Сагит Сунчелей
  • Садри Джалал
  • Садри Максуди
  • Салих Баттал
  • Сибгат Хаким
  • Тухват Ченекай
  • Умми Камал
  • Файзерахман Хайбуллин
  • Фанис Яруллин
  • Фарит Яхин
  • Фатих Амирхан
  • Фатих Урманче
  • Фатых Хусни
  • Хабра Рахман
  • Хади Атласи
  • Хади Такташ
  • Хасан Сарьян
  • Хасан Туфан
  • Ходжа Насретдин
  • Шайхи Маннур
  • Шамиль Мингазов
  • Шамиль Усманов
  • Шариф Камал
  • Шаукат Галиев
  • Шихабетдин Марджани
  • Юсуф Баласагуни




  • Илдус Ахунҗанов

    Илдус Ахунҗанов

    Әдәбият тәнкыйтьчесе Илдус Габделгани улы Ахунҗанов 1930 елның 23 апрелендә Ижевск шәһәрендә туган. Аның әтисе Габделгани абзый чыгышы белән Татарстанның Чаллы төбәгеннән булып, егет чагында ук «атлык акча эшләү» дәрте белән «Ижау якларына» чыгып китә һәм Ижевск металлургия заводында корыч коючы һөнәренә өйрәнеп, тора-бара бөтенләйгә шул шәһәрдә төпләнеп кала. Илдусның балачагы Бөек Ватан сугышының кырыс елларына туры килә. Шул чордагы һәрбер яшүсмер кебек, ул да өлкәннәр белән беррәттән хезмәт чыныгуын уза. 1948 елда Ижевскидагы 29 номерлы ир балалар урта мәктәбен тәмамлагач, ул Казанга килә һәм В. И. Ульянов-Ленин исемендәге дәүләт университетының тарих-филология факультетына укырга керә. Монда ул үзе яраткан әдәбият дөньясына чума. Икенче-өченче курсларда укыганда үзе дә каләм тибрәтә башлый, республика газеталарында рецензияләре белән чыгышлар ясыи. Ул вакытта университетта татар әдәбияты буенча махсус курс алып барган күренекле тәнкыйтьче Гази Кашшаф, яшь егетнең иҗади сәләтен күреп алып, аны укуын тәмамлаганчы ук үзе баш редактор булып торган «Совет әдәоияты» (хәзерге «Казан утлары») журналы редакциясенең тәнкыить бүлегенә эшкә тарта. Журналда эшләү (1953-1958 еллар) Илдус Ахунҗанов өчен чын тәҗрибә мәктәбе була. Монда ул татар әдәбиятын тагын да тирәнрәк өйрәнергә керешә, аның күренекле вәкилләре (Н. Исәнбәт, М. Җәлил, Ф. Кәрим Ә фәйзи, С. Хәким һ. б.) турында тирән эчтәлекле, оригиналь фикерле мәкаләләр язып чыга. Бер ук вакытта дөнья әдәбияты һәм рус классик язучыларының иҗаты белән татар укучыларын таныштыру юнәлешендә дә актив эшли. В. Шекспир, М. Сервантес, Л. Толстой, А. Чехов, В. Короленко, Н Островский кебек бөек әдипләр иҗатына кагылышлы мәкаләләрен яза.

    1958—1964 елларда И. Ахунҗанов Татарстан радиосында, телевидениедә һәм Казан хроникаль фильмнар студиясендә әдәби сотрудник булып эшли, аннары, каты авырып киту сәбәпле, исеме шактый еллар матбугат битләрендә күренми. Ќитшешенче еллар дәвамында «Казан утлары» «Волга», «Полымя», «Молот», «Дружба народов» кебек журналларда һәм бөтенсоюз газеталарында басылып чыккан мәкаләләре исә аның профессиональ тәнкыйтьче буларак каләменең тагы да чарлана төшүе турында сөилиләр. 1978 елда Татарстан китап нәшриятында дөнья күргән «Художник һәм аның сүзе» дигән тәнкыить мәкаләләре жыентыгы авторның талантлы әсәрләрне һәм әдипләрне тиз күреп ала торган, аларга жылы сүз әйтә белә торган зәвыклы, үткен күзле тәнкыйтьче икәнлеген раслый. Тәнкыйтьче буларак, И. Ахунҗанов бигрәк тә күпмилләтле бердәм совет әдәбиятларының үзара багланышлары, үзара баетышу һәм тәэсир итешү процессының хәзерге чорда татар әдәбиятында чагылышы мәсьәләләре белән кызыксына һәм, шул проблемаларга бәйле рәвештә, ике телдә яки рус телендә язучы милли әдәбият вәкилләре (М. Рафыйков, Ш. Анак, Р. Мостафин, Я. Мостафин, М. Зарипов, Р. Кутуй, Д. Вәлиев, Р. Солнцев һ. б.) иҗатларын тикшерүгә зур игътибар бирә.

    И. Ахунҗанов—1979 елдан СССР Язучылар Союзы члены.

    БИБЛИОГРАФИЯ

    Художник һәм аның сүзе: Әдәби портретлар, мәкаләләр.— Казан: Таткитнәшр., 1978.—1446. 2560.

    Аның турында

    Юзиев Н. Илдус Ахунждновка 50 яшь.— Казан утлары, 1980, № 4, 175—176 б.

    Мостафин Р. Безнең сафка.—Казан утлары, 1978, № 1, 150 б.


    ©"Совет Татарстаны язучылары" китабыннан файдаланылды (Даутов Р.Н., Нуруллина Н.Б. Совет Татарстаны язучылары. – Казан, Татарстан китап нәшрияты, 1986), беркадәр үзгәрешләр кертелде.




    Чыганак: adiplar.narod.ru



    ← назад   ↑ наверх